ماجرای پیام محرمانه پزشکیان به ترامپ/ جنگ شدید یا صلح غافلگیر کننده؟

در حالیکه دیشب بسیاری منتظر حمله آمریکا به ایران بودند، یک خبر تحولات کشور را به مسیر دیگری برد. خبر، مربوط به تضمین کتبی ایران و شخص مسعود پزشکیان به آمریکا در مورد عدم حمله به ایران بود. این خبر به نقل از اسرائیل هیوم در خبرگزاری مهر منتشر شد و سبب گردید که فضای رسانه ای و سیاسی کشور تا حدی تغییر کند.

طبق ادعای اسرائیل هیوم، یک مقام آمریکایی گفته است که «ویتکاف برای متقاعد کردن ترامپ در به تعویق انداختن حمله نظامی، پیامی را از عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران به همراه یک تضمین مکتوب از سوی مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهور ایران به ترامپ ارائه کرده است.»

با این حال، معلوم شد که این خبر ناقص نقل شده است. بر اساس گزارش انتخاب، پیام ادعایی عراقچی و پزشکیان به ترامپ مربوط به دو هفته پیش بوده که نقش ادعایی ویژه ای در لغو اقدام آمریکا علیه ایران در همان دو هفته‌ قبل، ایفا کرده است.

طبق گزارش انتخاب، اصل خبر درست است اما مربوط به تحولات اخیر نبوده است. به گفته انتخاب، احتمالاً یکی از دلایل تأخیر حمله آمریکا به ایران نیز همین بوده است. اگرچه تنها دلیل مربوطه نبوده چون دو هفته پیش آمادگی ‌های یک عملیات بزرگ هنوز به‌ طور کامل تکمیل نشده بود.

جنگ بزرگ یا صلح غافلگیر کننده؟

با تایید خبر اسرائیل هیوم و مشخص شدن زمانش، معلوم شد که مراوداتی میان سیاستمداران ایران و آمریکا انجام گرفته اما این مراودات مربوط به گذشته نزدیک بوده و احتمالا در وضعیت فعلی قابلیت استناد ندارد. دیشب خبری به نقل از استیو ویتکاف منتشر شد که گویا او از وضعیت موجود میان ایران و آمریکا راضی نیست و آن را ناامید کننده نامیده است.

از سوی دیگر، مشخص است که هیچ سیگنال مذاکراتی مثبت و قابل اعتنایی از جانب ایران به کاخ سفید ارسال نشده است. ترامپ شخصیتی اقتدارگرا و خودشیفته دارد که با هر پیام مثبتی، احساساتی یا به عبارت بهتر، تبلیغاتی و پروپاگاندامحور برخورد کرده و آن را نشان تسلیم ایران می داند و اگر هر گونه پیامی از جانب ایران به آمریکا وصول می شد، شروع به نشر و بازنشر گسترده آن می زد و ممکن بود در شبکه های اجتماعی خود، آن را در بوق و کرنا کند. اما این مساله تا کنون رخ نداده و ادبیات او هنوز خصمانه است.

از سوی دیگر، وضعیت منطقه به شدت جنگی است و هر لحظه نیز جنگی تر می شود. ناوها و هواپیماهای ایالات متحده به سرعت در حال ورود به خاورمیانه هستند (درباره وضعیت جنگی منطقه خاورمیانه اینجا بخوانید). از طرف دیگر، متحدان منطقه ای ایران نیز اعلام آماده باش کرده و آماده ورود به جنگ همه گیر و همه جانبه هستند. به جز کتائب حزب الله که در حمایت از ایران اعلام آمادگی کرد و فراخوان جهاد داد، حزب الله لبنان و انصارالله یمن نیز اعلام کردند که آماده ورود به درگیری با اسرائیل و آمریکا هستند. انصارالله یمن ویدئویی منتشر کرد و اعلام نمود که ممکن است مجددا ناوها و کشتی های اسرائیلی را در باب المندب هدف قرار دهد. این نشان می دهد که وضعیت جنگی در خاورمیانه نه تنها کم نشده بلکه تشدید نیز یافته است و این مساله در تضاد با ادعای فوق (یعنی پیام مصالحه آمیز عراقچی یا پزشکیان به ویتکاف یا ترامپ) است.

بنابراین، می توان نتیجه گرفت که وضعیت در خاورمیانه هر لحظه جنگی تر می شود و دو طرف حاضر به عقب نشینی از مواضع خود نیستند. باید دید در آینده چه رخ خواهد داد.