درخواست تجزیه ایران در محافل غرب اشتباهی استراتژیک است

گزارش‌های مطبوعات غربی از درخواست‌های فزاینده در اندیشکده‌های آمریکایی و محافل پارلمانی اروپا برای تجزیه ایران از طریق دامن زدن به درگیری‌های قومی در داخل کشور خبر می‌دهد. این اقدام توسط تحلیلگران «بی‌ملاحظه» توصیف شده و در بحبوحه تشدید تنش‌ها بین تهران و تل‌آویو، تهدیدی برای شعله‌ور شدن ناآرامی‌های فاجعه‌بار در منطقه است.

وب‌سایت آمریکایی Responsible Statecraft در خصوص اعلام کرد که اندیشکده‌های نومحافظه‌کار، به ریاست بنیاد دفاع از دموکراسی‌ها (FDD)، بر اساس آنچه که آنها «ضعف» در جمعیت‌شناسی چند قومیتی ایران می‌دانند، شروع به تبلیغ علنی آنچه که آنها «گزینه تجزیه ایران» می‌نامند، کرده‌اند.

این وب‌سایت به نقل از برندا شفر، تحلیلگر FDD، نوشت: «ترکیب قومی ایران نشان‌دهنده ضعفی است که می‌تواند برای تضعیف آن مورد سوءاستفاده قرار گیرد.»

شفر بر درخواست‌ها برای جدایی منطقه آذربایجان ایران تمرکز کرد، جایی که آذری‌ها بزرگترین گروه غیرفارس در ایران را تشکیل می‌دهند. طبق این گزارش، او همچنین حملات هوایی اسرائیل به تبریز، پایتخت فرهنگی و اقتصادی منطقه، را تشویق کرد، با وجود اینکه این شهر دژ انسجام ملی ایران است.

دیدگاه‌های شفر با سرمقاله اخیر روزنامه صهیونیستی جروزالم پست همسو است. در این سرمقاله از دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا، خواسته شده بود که به طور علنی گزینه «تجزیه ایران» را اتخاذ کند و پیشنهاد ایجاد «اتحاد خاورمیانه برای تجزیه جمهوری اسلامی ایران» را مطرح کند، در حالی که به گفته او، تضمین‌های امنیتی به «مناطقی با اقلیت‌های سنی، کرد و بلوچ که مایل به جدایی هستند» ارائه می‌دهد.

این وب‌سایت با بررسی رویکرد اروپا گزارش داد که جلسه‌ای در پارلمان اروپا با عنوان «آینده ایران» برگزار شد و نشان داد که تنها سخنرانان ایرانی دعوت شده برای شرکت در آن، طرفداران جدایی‌طلبی قومی در مناطق اهواز و آذربایجان بودند. بر اساس این گزارش، این نشان می‌دهد که پارلمان به بستری برای گروه‌های مخالف افراطی تبعیدی، از جمله سلطنت‌طلبان، مجاهدین خلق فرقه‌گرا و جدایی‌طلبان قومی تبدیل شده است.

Responsible Statecraft در ادامه تاکید کرد که این رویکرد سیاسی در واشنگتن و بروکسل، واقعیت ملی ریشه‌دار در ایران را نادیده می‌گیرد، کشوری که بیش از ۹۰ میلیون نفر جمعیت دارد و با «هویت ملی عمیق و تاریخی، تقویت‌شده توسط دهه‌ها چالش‌های خارجی»، از تحریم‌های اقتصادی گرفته تا فشار‌های نظامی که انسجام داخلی را به جای از هم پاشیدن، تقویت کرده‌اند، متحد شده است.

در این زمینه، شروین ملک‌زاده، محقق ایرانی-آمریکایی، در لس‌آنجلس تایمز نوشت: «در میان محققان اجماع قوی وجود دارد که سیاست در ایران با این گزاره آغاز می‌شود که ایران مردمی با تاریخ پیوسته و ناگسستنی است، ملتی که از گذشته‌های دور پدیدار شده‌اند.»

Responsible Statecraft در این گزارش تاکید کرد که شرط‌بندی روی تجزیه قومی ایران، نشان‌دهنده «اشتباه محاسباتی استراتژیک» مشابه آزمایش‌های نومحافظه‌کاران در عراق و سوریه است که نتیجه معکوس داد و به جای ثبات، به هرج و مرج مخرب منجر شد. این گزارش هشدار داد که این مسیر، همان توهمات سیاسی را بازتولید می‌کند.

این وب‌سایت در پایان با تاکید بر اینکه شخصیت‌های عالی‌رتبه در حکومت ایران، مانند رهبری معظم و رئیس جمهور منتخب مسعود پزشکیان، اصالتا آذربایجانی هستند، میزان ادغام اقلیت‌ها در بافت ملی ایران را برجسته و ادعا‌های غرب در مورد ضعف ساختار داخلی ایران را رد کرد.